woensdag 25 mei 2011

Documentaire over Vlaamse migranten in Wallonië, 1850-2000

Naar aanleiding van een eerder bericht in Migratie dossier@CBG over een tentoonstelling over Vlaamse migranten naar Wallonië in de 19e en 20e eeuw kregen we een tip van het Vlaamse Animatiecentrum voor Talen vzw over het bestaan van een korte bijna 8 minuten durende documentaire over de migratie van Vlamingen naar Wallonië. De zeer informatieve documentaire, die bij de eerder genoemde tentoonstelling hoort, is onderstaand te bekijken.



Of je gaat naar YouTube. 

Met dank aan Animatiecentrum voor Talen vzw.

Evangelische dominees van Rheinland vanaf de reformatie

Onlangs verscheen in Duitsland het eerste deel van een waardevol meerdelig biografisch naslagwerk over evangelische dominees in Rheinland van de reformatie tot heden.  Per dominee worden biografische basisgegevens opgenomen over geboorte, overlijden, opleiding, beroepsmatig cv etc. Ook is er aandacht voor eventuele militaire dienst, betrokkenheid bij maatschappelijke initiatieven en publicaties. Uiteindelijk zullen in vijf delen circa 15 duizend personen worden beschreven. Het eerste deel met de letters A-D bevat ongeveer drieduizend 'biogrammen'.

Voor genealogen en historici in Nederland is deze publicatie van belang omdat er altijd nauwe banden hebben bestaan tussen Nederland (de Republiek) en Rheinland. Migratie over de huidige landsgrenzen kwam veelvuldig voor, bijvoorbeeld bij geloofsvluchtelingen. In de lijst dominees zul je behoorlijk wat mensen aantreffen die afkomstig zijn van het huidige Nederlandse of Belgische grondgebied. 

Die Evangelischen Pfarrerinnen und Pfarrer im Rheinland von der Reformation bis zur Gegenwart. Band 1: A-D. Samengesteld en bewerkt  door Jochen Gruch in opdracht van de Evangelische Kirche im Rheinland en de Verein für Rheinische Kirchengeschichte. Bonn, 2011. 370 pag.'s, 25 cm.

Het eerste deel kan voor € 49,80 worden besteld via de website van de uitgever Verlag Dr. Rudolf Habelt GMBH. Op het tweede deel (letters E-H), dat herfst 2012 verschijnt, kan worden ingetekend met 10 euro korting. Zie deze link. 

Zie ook eerdere bijdrage aan Migranten dossier@CBG over Vluchtelingen naar Niederrhein in de 16e eeuw.

donderdag 19 mei 2011

Prijs voor studie over Zeeuws Suriname

De tweejaarlijkse J.R. Bruijn-prijs van de Nederlandse Vereniging voor Zeegeschiedenis gaat naar een studie over het 'Zeeuwse Suriname'. De Amsterdamse historica Suze Zijlstra onderzocht de Nederlandse samenleving in Suriname in de jaren 1667-1682, toen het gewest Zeeland de kolonie in eigendom had. Zij baseerde zich onder meer op de Sailing Letters: Brieven die onderweg van Suriname naar Nederland door Engelsen werden gekaapt en al die tijd in Londen bewaard zijn.


De prijs wordt gegeven om bij studenten onderzoek naar zeegeschiedenis in de breedste zin des woords te stimuleren. De student die gewonnen heeft mag uiteindelijk publiceren in het Tijdschrift voor Zeegeschiedenis.

Zie bericht op de website van Radio Nederland Wereldomroep. Daar vind je ook een radio-interview met de winnares.

Zie over Zeeuws Suriname een eerdere bijdrage aan Migranten dossier@CBG.
Zie ook website KB over Sailing Letters.

Surinaamse Dag in Nederlands Openluchtmuseum

Op 5 juni 2011 vindt in het Nederlands Openluchtmuseum een Surinaamse Dag plaats. Het programma duurt van 12.00 tot 17.00 uur. Er is aandacht voor muziek, dans en verhalen tijdens demonstraties, workshops en lezingen. Zie website Nederlands Openluchtmuseum.

Om 14.00 uur is er aandacht voor de documentaire Back to the roots met deelneemster Gwen Denswil.
In het project Back to the roots gaan Afro-Carabische migranten op zoek naar hun eigen wortels. Wat zijn dat eigenlijk, 'roots'? Het bracht hen in bibliotheken en archieven, op allerlei plaatsen in Nederland, maar uiteindelijk ook in Afrika. Bij het onderzoek werd ook gebruik gemaakt van DNA-onderzoek. Het gehele project is vastgelegd in de documentaire Back to the roots. Gwen Denswil, één van de deelnemers van het project introduceert de documentaire en beantwoordt na afloop uw vragen.


Zie over de documentaire ook de website van de Wereldomroep.

Schetsboekjes Emilie van Kerckhoff digitaal

Emilie van Kerckhoff (1867-1960) reisde in de eerste helft van de twintigste eeuw naar Noord-Afrika, India, Japan en Nederlands-Indië. Wat zij daar zag in het straatbeeld, in tempels en paleizen, legde zij in haar schetsboekjes vast met potloodtekeningen en aquarellen. Het Tropenmuseum heeft de boekjes gedigitaliseerd en via de website beschikbaar gesteld.

Uit het schetsboekje over Bali

Zie ook de afbeeldingen van tekeningen van Emilie van Kerckhoff in de digitale database van het Tropenmuseum. En het lemma Emilie van Kerckhoff in  RKD Artists, de artiestendatabase van de RKD.

maandag 16 mei 2011

19e eeuwse mythevorming rondom Teuten

Teuten waren rondreizende handelaren of ambachtslieden afkomstig uit de de Kempen, een streek die delen van Belgisch en Nederlands Limburg, Noord- en Vlaams-Brabant en de Belgische provincie Antwerpen omvat. De van huis uit katholieke teuten reisden vanuit hun thuisbasis door België, Nederland, Duitsland, Frankrijk en Luxemburg tot in Denemarken. In al die landen hebben ze hun sporen nagelaten.

De oudste vermeldingen van teuten zijn uit het eind van de 16e eeuw en de laatste uit begin van de 20e eeuw. Verschillende Teutengroepen hadden uiteenlopende specialismen. Sommige teuten handelden in potten en pannen en boden hun diensten aan als ketellapper, anderen handelden in stof en linnengoed of kochten mensenhaar voor pruiken. Er waren groepen die opereerden als een soort dierenarts die castraties verrichtte en weer anderen waren gespecialiseerd in handel in aardewerk. Teuten waren in gildeachtige structuren georganiseerd. De nering was behoorlijk winstgevend en de teuten stonden aanvankelijk in goed aanzien. Teuten behoorden in de Kempen tot de meer welvarende inwoners. In de loop van de 19e eeuw veranderde hun aanzien als gevolg van een aantal stigmatiserende geschriften.

Historicus en teutenkenner Jozef Mertens beschrijft in de publicatie 'Onder invloed van Jan Frans Willems en Pieter Ecrevisse’ de 19de-eeuwse mythevorming rond taal, herkomst, handel en wandel van deze ambulante handelaars en ambachtslui, Lommer 2011. Het boek telt ca. 200 pagina's en kost € 40,-incl. verzendkosten. Zie website Heemkunde Vlaanderen.