dinsdag 28 september 2010

Frankrijk: onderzoek naar Franse voorouders

Mij bereikte het verzoek om wat aandacht te besteden aan onderzoek op internet naar Franse voorouders in Franse archieven. Veel Nederlanders hebben namelijk Franse voorouders. Ze stammen dan af van bijvoorbeeld gevluchte Hugenoten uit de 17e eeuw, vluchtelingen tijdens de Franse Revolutie of Napoleontische soldaten uit begin van de 19e eeuw.

De Franse archieven zijn strikt departementaal ingedeeld. Wanneer een plaats van herkomst in Frankrijk bekend is is het soms moeilijk om die te localiseren. Op deze website vind je een uitputtend overzicht van de huidige Franse dorpen en steden waardoor de streek van herkomst mogelijk bepaald kan worden.
Hou er rekening mee dat tijdens en na de Franse Revolutie de namen van provincies, dorpen en steden soms veranderd zijn. Zie deze kaart en lijst met oude provincienamen die werden vervangen door de departementen. Plaatsnamen veranderden doordat verwijzingen naar nieuw ingevoerde departementen werden ingevoerd en heiligennamen soms werden vervangen. De (soms tijdelijke) namen tijdens de revolutie waren af en toe ronduit lachwekkend. Wat de denken van Ville-sans-nom voor Marseille?
Op deze website kun je plaatsnamen zoeken en vertalen geselecteerd op pre-revolutionaire naam of juist geselecteerd op post-revolutionaire naam. Op de 18e eeuwse Carte de Cassini kan een dorp worden gelokaliseerd met bijbehorende gehuchten. De kaart toont de naamgeving zoals die vóór de Franse revolutie gangbaar was.

Zo gauw bekend is uit welke streek in Frankrijk de voorouders afkomstig waren kan de Franse zoektocht echt beginnen. Een handige startplaats is de website www.guide-genealogie.com. Daarop kun je je oriënteren betreffende Frans genealogisch vocabulair en de mogelijke zoekstrategiën. Op die website staat ook een handig overzicht van departementale en andere archieven en de bijbehorende websites. Zie: www.guide-genealogie.com/guide/archives_adresses.html

  
Uiteraard kun je daarvoor eveneens terecht op de overheidswebsite over het Franse archiefwezen. De Franse archieven hebben ook samen met de Fédération française de généalogie een portaalsite waarop onderzoekers de weg wordt gewezen.
Net als in Nederland bestaan er in Frankrijk een hoop regionale genealogische verenigingen die je mogelijk verder kunnen helpen bij je onderzoek. Zie daarvoor dit overzicht van regionale genealogische organisaties.

Sommige Hugenoten waren vóór hun vlucht ergens in Frankrijk dominee. Grote kans dat je ze dan terug vindt in de database van de gespecialiseerde website Les pasteurs des Églises Protestantes de France
Er bestaat ook een lijst van geguillotineerden tijdens de Franse Revolutie. Daarop vind je misschien familieleden van voorouders die tijdens de Franse Revolutie naar Nederland zijn gevlucht.

Op de onvolprezen website Cindy's List is uiteraard ook een sectie gewijd aan Frankrijk. Daarop nog een keur aan ingangen voor onderzoek naar Franse voorouders.

donderdag 23 september 2010

Australië: databases en dossier over emigranten

Met name ná de Tweede Wereldoorlog was emigratie een actueel thema in Nederland. Australië was een populaire bestemming onder Nederlanders die elders een nieuw leven wilden beginnen. Duizenden trokken daar naar toe. Voor familiehistorici  zijn emigranten vaak moeilijk te traceren. In het land van herkomst laten mensen meestal weinig sporen achter die uitwijzen waar migranten naartoe zijn vertrokken. Daardoor kunnen genealogen geëmigreerde verre achterneven en -nichten vaak niet meer traceren.
Het Nationaal Archief onderhoudt een website getiteld Van Nederland naar Australië: emigranten 1946-1991. Daarop niet alleen achtergrondinformatie, maar ook een database met Nederlandse Australiëgangers waarin gezocht kan worden op achternaam.
Bij Ancestry.com kun je zoeken in 14 miljoen records van de Australian Immigration Collection 1788-1923.
Geschiedenis.vpro.nl onderhoudt op internet een dossier gewijd aan de relatie tussen Nederland en Australië, waarin met name ook boeiende illustratieve beeld- en geluidsfragmenten over Nederlandse emigranten.

In zijn weblog doet Eric Hennekam op 13 september 2010 verslag van zijn zoektocht naar de 100.000-ste Nederlandse emigrant naar Australië. In dat verslag worden een hoop nuttige tips en websites genoemd die kunnen helpen bij speurtochten naar Australische verwanten. Zie weblog Eric Hennekam.

Schotland: the Caledonian Society

Vooral in de tijd van de Republiek vestigden zich nogal wat Schotten in Nederland. Veelal soldaten die in de Republiek gelegerd werden. Een flink aantal Schotse namen is sindsdien inheems in Nederland. Denk aan Abercrombie en Mackay. The Caledonian Society is een vereniging die tot doel heeft de interesse voor de Schotse cultuur en genealogisch en heraldisch onderzoek naar Schotse voorouders te stimuleren.
The Caledonian Society geeft een blad uit dat vier keer per jaar verschijnt. De contributie bedraagt € 25,- per jaar. Op de Website van The Caledonian Society staan tal van links naar relevante websites. Daarnaast is er ook een lijst met publicaties die handig kunnen zijn bij onderzoek naar Schotse roots.

dinsdag 21 september 2010

Polen: één eeuw Poolse migranten in Zuid-Limburg

Het Land van Herle is het historisch tijdschrift voor oostelijk Zuid-Limburg.
Het derde nummer van de lopende jaargang is een themanummer getiteld "Zij kwamen van ver.." en is geheel gewijd aan één eeuw geschiedenis van de (afstammelingen van) Poolse mijnwerkers in Zuid-Limburg en hun verenigingsleven.

Het Land van Herle verschijnt vier keer per jaar. Een abonnement kost € 15,- en losse nummer kosten € 5,-. Zie http://www.landvanherle.nl

vrijdag 17 september 2010

Duitsland: Werkgroep Genealogisch Onderzoek Duitsland

Héél erg veel Nederlanders hebben ook Duitse voorouders. In de loop van de eeuwen emigreerden veel Duitsers naar Nederland op zoek naar werk of een beter leven. Grote kans dat je Duitse voorouders tegenkomt wanneer je in de eigen kwartierstaten duikt. En wanneer je vervolgens naar de roots van die migranten wilt zoeken in het land van herkomst heb je er een uitdaging bij: een andere archieftraditie, andere wetgeving, andere bronnen, een andere taal.

Tegen deze achtergrond werd in 1968 de Werkgroep Genealogisch Onderzoek Duitsland opgericht, afgekort WGOD.  Onlangs heeft de WGOD een geheel vernieuwde website gelanceerd.



De WGOD heeft inmiddels een hoop kennis over en ervaring opgebouwd met het zoeken naar Duitse voorouders. Een lidmaatschap is de moeite waard voor genealogen met Duitse roots. Het lidmaatschap kost € 17,50. Daarvoor ontvang je ook het eigen tijdschrift,  Gens Germana, dat vier keer per jaar verschijnt.

donderdag 2 september 2010

Limburg: migratiegeschiedenis via website en tijdschrift

Wie meer wil weten over Limburg gaat naar het Limburgs Museum. Wie meer wil weten over de Limburgse migratiegeschiedenis kon vanaf voorjaar 2010 ook terecht in het Limburgs Museum. Onder de naam Kleur Bekennen besteedde het Limburgs Museum op allerlei manieren aandacht aan de migratiegeschiedenis van de provincie.

 
Limburg heeft vanwege haar ligging en politieke positie al eeuwenlang te maken met de komst van mensen van elders. Vooral migranten uit buurlanden Duitsland en België komen en gaan in een continue stroom. In de 20e en 21e eeuw komen ook migranten vanuit Midden-, Oost-, West- en Zuid-Europa en Noord-Afrika naar Limburg. Niet in de laatste plaats aangetrokken door de werkgelegenheid in de mijnen. Het project Kleur bekennen draait om de migratiegeschiedenis van Limburg en het vastleggen van het erfgoed dat daarbij hoort. De speciale website "Kleur bekennen" belicht de migratie naar Limburg in de breedste zin des woords. Met aandacht voor Chinezen, Italianen, Marokkanen, Sint & Roma, Polen, Slovenen, Turken, Surinamers, Molukkers, Duitsers en Belgen. Ook is er plaats voor persoonlijke ervaringen en verhalen en een beeldbank.

Migratie en mijnbouw in (Belgisch) Limburg spelen ook een hoofdrol in de special van het Tijdschrift voor Sociale en Economische Geschiedenis, jaargang 5 (2008) nummer 3, dat als thema heeft ‘Arbeidsmigranten en grensarbeiders. Vergelijkende perspectieven op de mijnarbeidsmarkten in het Belgisch-Duits-Nederlandse grensgebied in de twintigste eeuw’ onder redactie van Ad Knotter. De teksten zijn integraal te downloaden vanaf de website van TSEG. Losse nummers zijn verkrijgbaar voor € 15,-

woensdag 1 september 2010

Curaçao: database vrijgelaten slaven en onderzoeksgids

Het Nationaal Achief onderhoudt de website Vrij van Slavernij. Dit is een database van vrijgelaten slaven en hun eigenaren uit Curaçao, genoemd in de manumissiebrieven daterend van vóór de afschaffing van de slavernij (1722-1863).


Slaven die vóór 1863 werden vrijgelaten kregen, althans vanaf ongeveer begin achttiende eeuw, een vrijbrief, de zogenoemde manumissiebrief. Van alle in het Nationaal Archief in Nederland aangetroffen manumissiebrieven zijn samenvattingen (regesten) gemaakt door To van der Lee, die gebundeld zijn uitgegeven in het boek: T. van der Lee, Curaçaose Vrijbrieven 1722-1863. Zolang de voorraad strekt is dit boek te bestellen bij het Nationaal Archief. Gebaseerd op deze publicatie is een database gemaakt waarin op deze site te zoeken is naar namen. Wanneer u iets belangwekkends in de database gevonden heeft, kunt u kopieën van de desbetreffende originele manumissiebrieven bestellen. Uiteraard kunt u de originele stukken ook ter plaatse bij het Nationaal Archief in Den Haag inzien.



Zie voor een verdere handleiding voor onderzoek naar Antilliaanse voorouders Roots Karibense van  Christel Monsanto, dat is verschenen als deel 4 in de serie Voorouders van Verre. Roots Karibense laat zich  daarnaast ook lezen als een handzame geschiedschrijving van de bevolkingsgeschiedenis van de Antillen. De onderzoeksgids kost € 17,50 (Vrienden van het CBG € 15,50) en kan worden besteld via de website van het CBG.